Πόνοι στους αστραγάλους και στις πατούσες στα παιδιά

Όταν το παιδί σας πονάει χαμηλά στο πόδι, αξίζει σωστή αξιολόγηση

Οι πόνοι στους αστραγάλους και στις πατούσες είναι πολύ πιο συχνοί στα παιδιά απ’ όσο πιστεύουν οι περισσότεροι γονείς.

Συχνά σχετίζονται με την ανάπτυξη ή με την έντονη αθλητική δραστηριότητα. Άλλες φορές όμως κρύβουν κάτι που χρειάζεται καθοδήγηση από εξειδικευμένο παιδο-ορθοπαιδικό.

Αναλυτικό άρθρο για τους πόνους ανάπτυξης μπορείτε να διαβάσετε εδώ.

Γιατί πονάνε τόσο συχνά τα πόδια των παιδιών;

Οι έφηβοι δεν είναι μικροί ενήλικες.

Τα οστά τους:

• Βρίσκονται ακόμη σε φάση διαμόρφωσης
• Περιέχουν ευαίσθητες περιοχές που λέγονται συζευκτικοί χόνδροι (πλάκες ανάπτυξης)
• Τα σημεία αυτά είναι πιο αδύναμα εμβιομηχανικά
• Δέχονται έντονες δυνάμεις από δυνατούς μύες και τένοντες (όπως ο Αχίλλειος τένοντας)

Ταυτόχρονα:

• Αυξάνεται η συμμετοχή σε αθλήματα
• Οι ώρες προπόνησης μεγαλώνουν
• Το σώμα μεγαλώνει γρήγορα, αλλά οι μύες δεν προσαρμόζονται πάντα με τον ίδιο ρυθμό

Ο συνδυασμός αυτών των παραγόντων δημιουργεί αυξημένη πίεση στα αναπτυσσόμενα οστά — και έτσι ξεκινούν οι ενοχλήσεις.

Οι πιο συχνές αιτίες πόνου

1️⃣ Σύνδρομα υπερχρήσης (πολύ συχνά)

Όταν ένα παιδί αθλείται καθημερινά χωρίς επαρκή ξεκούραση, τα οστά και οι τένοντες επιβαρύνονται.

Συχνές διαγνώσεις:

• Τενοντίτιδα Αχιλλείου (πόνος πίσω από την πτέρνα)
• Πελματιαία απονευρωσίτιδα (πόνος στην πατούσα)
• Κατάγματα κόπωσης (μικρές ρωγμές στα οστά από υπερβολική φόρτιση)

Τα κατάγματα κόπωσης εμφανίζονται κυρίως σε δρομείς ή παιδιά με έντονη προπόνηση.

👉 Η έγκαιρη διάγνωση προλαμβάνει επιδείνωση και παρατεταμένη αποχή από τον αθλητισμό.

2️⃣ Πόνοι που σχετίζονται με την ανάπτυξη

Τι συμβαίνει;

Ο Αχίλλειος τένοντας “τραβά” την αναπτυσσόμενη πτέρνα και προκαλεί πόνο στο πίσω μέρος της φτέρνας.

Τα καλά νέα:

• Είναι παροδική κατάσταση
• Δεν αφήνει μόνιμη βλάβη
• Αντιμετωπίζεται συντηρητικά

Το σημαντικό είναι η σωστή καθοδήγηση για δραστηριότητες, παπούτσια και πιθανή υποστήριξη με ειδικά πέλματα.

Αναλυτικό άρθρο για την αποφυσίτιδα πτέρνας μπορείτε να διαβάσετε εδώ.

3️⃣ Ανατομικές ιδιαιτερότητες του ποδιού

Το πόδι δέχεται όλο το βάρος του σώματος. Αν η ανατομία του δεν κατανέμει σωστά τις δυνάμεις, εμφανίζεται πόνος.

Πλατυποδία

Σε πολλά παιδιά είναι φυσιολογική.
Όταν όμως είναι έντονη και επώδυνη, χρειάζεται αξιολόγηση.

Κοιλοποδία

Υπερβολικά υψηλή καμάρα που οδηγεί σε διαφορετική κατανομή φορτίων και ενοχλήσεις.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η λύση μπορεί να είναι:

• Ειδικές ασκήσεις
• Παρακολούθηση
• Εξατομικευμένα ορθωτικά πέλματα

Η σωστή διάγνωση είναι το κλειδί — δεν είναια πάντα τα ορθωτικά πέλματα απαραίτητα.

4️⃣ Τραυματισμοί

Η ποδοκνημική είναι η συχνότερη περιοχή τραυματισμού στα παιδιά.

Διάστρεμμα

• Πρήξιμο
• Πόνος
• Δυσκολία στη βάδιση

Η σωστή εκτίμηση αποτρέπει:

• Λανθασμένη διάγνωση
• Πρόωρη επιστροφή στον αθλητισμό
• Χρόνια αστάθεια

Λιγότερο συχνές αιτίες

Υπάρχουν και άλλες παθήσεις που εντοπίζονται μόνο με απεικονιστικό έλεγχο (ακτινογραφία ή ακόμη και μαγνητική):

• Συνοστέωση
• Επικουρικό σκαφοειδές
• Διαχωριστική οστεοχονδρίτιδα αστραγάλου
• Άσηπτη νέκρωση μεταταρσίου

Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν απαιτείται χειρουργείο και αντιμετωπίζονται συντηρητικά.

Σπανιότερες αλλά σημαντικές αιτίες που δεν πρέπει να παραβλέπονται

Σε ένα μικρό ποσοστό παιδιών, ο πόνος στο πόδι μπορεί να σχετίζεται με καταστάσεις που δεν αφορούν ούτε υπερχρήση ούτε απλό τραυματισμό.

Για παράδειγμα, ορισμένες ρευματολογικές παθήσεις της παιδικής ηλικίας μπορεί να εκδηλωθούν με πόνο και οίδημα στην ποδοκνημική ή στο άκρο πόδι. Συνήθως συνοδεύονται από πρωινή δυσκαμψία, επιμονή των συμπτωμάτων και όχι απλή επιβάρυνση μετά από δραστηριότητα.

Σε ακόμη πιο σπάνιες περιπτώσεις, ο πόνος μπορεί να οφείλεται σε:

• Κύστη ή καλοήθη οστική βλάβη
• Εξόστωση
• Φλεγμονώδη κατάσταση όπως οστεομυελίτιδα
• Πολύ σπάνια, σε κάποιον όγκο

Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι τα παραπάνω αίτια είναι σπάνια. Ωστόσο, η έγκαιρη αξιολόγηση από εξειδικευμένο παιδο-ορθοπαιδικό διασφαλίζει ότι δεν θα παραβλεφθεί κάτι που χρειάζεται διαφορετική αντιμετώπιση.

Στις περισσότερες περιπτώσεις, μετά την κατάλληλη κλινική εξέταση και – εφόσον χρειαστεί – απεικονιστικό έλεγχο, διαπιστώνεται ότι πρόκειται για κάτι καλοήθες και αντιμετωπίσιμο.

Πότε πρέπει να ανησυχήσετε;

Ζητήστε άμεση αξιολόγηση αν υπάρχει:

• Πόνος που ξυπνά το παιδί τη νύχτα
• Επίμονο κούτσαμα
• Αδυναμία να πατήσει το πόδι
• Έντονο πρήξιμο ή φλεγμονή
• Ορατή παραμόρφωση
• Πόνος που δεν βελτιώνεται με ξεκούραση

Τι προσφέρει η εξειδικευμένη παιδο-ορθοπαιδική αξιολόγηση;

Στο ιατρείο μας:

✔️ Γίνεται λεπτομερής κλινική εξέταση
✔️ Εκτιμάται η ανάπτυξη του παιδιού
✔️ Αξιολογείται ο τρόπος βάδισης και η φόρτιση
✔️ Δίνεται εξατομικευμένο πλάνο αντιμετώπισης
✔️ Στόχος μας είναι η ασφαλής και γρήγορη επιστροφή στις δραστηριότητες

Συμπέρασμα

Οι πόνοι στους αστραγάλους και στις πατούσες στα παιδιά είναι συχνοί — αλλά δεν πρέπει να αγνοούνται.

Στις περισσότερες περιπτώσεις οφείλονται:

• Στην ανάπτυξη
• Στην υπερβολική καταπόνηση
• Σε ανατομικές ιδιαιτερότητες

Με σωστή διάγνωση και καθοδήγηση, το παιδί σας μπορεί να συνεχίσει με ασφάλεια το παιχνίδι και τον αθλητισμό του.

📍 Αν το παιδί σας παραπονιέται για επίμονο πόνο, μην περιμένετε να “περάσει μόνο του”.
Η έγκαιρη αξιολόγηση από εξειδικευμένο παιδο-ορθοπαιδικό κάνει τη διαφορά.